01
Drugie wydanie ISO 14025 po niemal 20 latach
ISO 14025:2026 została opublikowana 24 czerwca 2026 r. jako drugie wydanie normy. Zastąpiła ISO 14025:2006, która przez niemal dwie dekady stanowiła podstawę międzynarodowych programów deklaracji środowiskowych produktu.
Nowe wydanie nadal określa zasady i wymagania dla programów EPD oraz powiązanych z nimi deklaracji. Utrzymuje też wyraźne oparcie procesu na analizie cyklu życia prowadzonej zgodnie z ISO 14040 i ISO 14044. EPD pozostaje więc komunikatem opartym na LCA i podlegającym niezależnej weryfikacji, a nie certyfikatem potwierdzającym, że produkt jest bardziej ekologiczny od innych wyrobów.
02
EPD zamiast określenia „deklaracja typu III”
Jedną z najbardziej widocznych zmian jest uporządkowanie terminologii. Nowa norma posługuje się nazwą EPD i odchodzi od klasyfikacji deklaracji środowiskowych jako typu I, II i III. Samodeklarowane twierdzenia środowiskowe przygotowywane według ISO 14021 oraz oznakowania środowiskowe zgodne z ISO 14024 nie są EPD ani odmianą EPD.
Dla producenta oznacza to przede wszystkim potrzebę precyzyjniejszej komunikacji. W nowych dokumentach, zapytaniach ofertowych i materiałach warto używać terminu „deklaracja środowiskowa produktu (EPD)”, a nie traktować każdego komunikatu środowiskowego o produkcie jako EPD.
03
Większa harmonizacja między programami EPD
ISO 14025:2026 wprowadza odwołania normatywne do ISO/TS 14027, dotyczącej opracowywania reguł kategorii produktu (PCR), oraz ISO/TS 14029, która odnosi się do wzajemnego uznawania deklaracji i programów komunikacji środowiskowej. Celem jest ograniczanie rozbieżności i wzmacnianie spójności pomiędzy operatorami programów EPD.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie deklaracje można automatycznie porównywać. Rzetelne porównanie nadal wymaga między innymi zgodnej funkcji produktu, właściwego PCR, porównywalnych granic systemu, założeń, scenariuszy i jakości danych.
04
Nowe wymagania dotyczące narzędzi EPD
Nowa norma wprowadza terminologię i wymagania odnoszące się do narzędzi EPD, w tym do procesu ich niezależnej weryfikacji. Ma to znaczenie dla rozwiązań, które automatyzują część modelowania, obliczeń lub przygotowania deklaracji i są wykorzystywane do tworzenia większej liczby EPD.
Zweryfikowane narzędzie może zwiększyć powtarzalność i sprawność procesu, ale nie zastępuje kontroli danych wejściowych. Firma nadal musi potrafić wyjaśnić pochodzenie danych, przyjęte granice, reguły alokacji, scenariusze oraz ograniczenia wyniku.
05
Silniejszy nacisk na niezależność i bezstronność
ISO 14025:2026 mocniej akcentuje niezależność, bezstronność i zarządzanie konfliktem interesów w procesach realizowanych w ramach programów EPD. Jest to istotne zarówno dla operatorów programów, jak i dla podmiotów uczestniczących w opracowaniu oraz weryfikacji deklaracji.
Przed rozpoczęciem projektu warto zatem sprawdzić nie tylko wymagania metodyczne, lecz również zasady wyboru weryfikatora, dopuszczalny podział ról i dokumenty wymagane przez konkretny program.
06
Co powinien teraz sprawdzić producent?
Sama publikacja nowego wydania nie zastępuje zasad programu EPD. To operator programu określa sposób wdrożenia zaktualizowanych wymagań, dokumenty obowiązujące w projekcie oraz ewentualne rozwiązania przejściowe. Dlatego nie należy automatycznie zakładać, że każda wcześniej opublikowana EPD utraciła ważność albo że rozpoczęte analizy trzeba od razu wykonać ponownie.
- sprawdź komunikaty i aktualne instrukcje operatora programu EPD
- potwierdź wersję PCR oraz okres jej ważności przed rozpoczęciem modelowania
- ustal, według jakich zasad będzie prowadzony projekt rozpoczęty w okresie przejściowym
- w nowych materiałach stosuj aktualne określenie „EPD” zamiast „deklaracja typu III”
- jeżeli korzystasz z narzędzia EPD, zweryfikuj jego status i zakres zastosowania
- udokumentuj niezależność weryfikacji oraz sposób zarządzania możliwym konfliktem interesów
07
Znaczenie ISO 14025:2026 dla nowych projektów EPD
Najważniejszy praktyczny wniosek jest prosty: program EPD trzeba wybrać przed przygotowaniem docelowego modelu i raportu. Pozwala to od początku pracować według aktualnych instrukcji programu, właściwego PCR oraz uzgodnionych zasad weryfikacji.
Nowe wydanie wzmacnia jakość, harmonizację, cyfryzację i bezstronność procesu. Dla producenta wartością nie jest jednak samo powołanie się na numer normy, lecz przygotowanie danych i dokumentacji w taki sposób, aby wynik można było prześledzić, zweryfikować i prawidłowo wykorzystać w relacji B2B.
08
Źródła i dalsze informacje
ISO 14025:2026 — oficjalna karta normy w serwisie ISO
EPD International — informacja o publikacji i najważniejszych zmianach
Opracowanie eksperckie
Treść: Agata Wąsowicz. Materiał ma charakter informacyjny. Ostateczny zakres analizy zawsze zależy od produktu, celu badania i wymagań odbiorcy.