Baza wiedzy VASEKO

Ślad węglowy produktu zgodnie z ISO 14067 — zakres, dane i wynik

Ślad węglowy produktu, czyli PCF, pokazuje emisje gazów cieplarnianych przypisane do konkretnego wyrobu lub usługi. Rzetelny wynik wymaga jednak czegoś więcej niż przemnożenia masy materiałów przez współczynniki emisji.

01

PCF obejmuje jedną kategorię wpływu

Ślad węglowy produktu koncentruje się na wpływie na zmianę klimatu. Wynik wyraża się jako ekwiwalent dwutlenku węgla, uwzględniający objęte obliczeniem gazy cieplarniane i ich potencjał tworzenia efektu cieplarnianego.

To odróżnia PCF od pełnej analizy LCA. LCA może obejmować również zakwaszenie, eutrofizację, zużycie zasobów, wody i inne kategorie wpływu. PCF może korzystać z tego samego modelu cyklu życia, ale odpowiada na węższe pytanie.

02

Granice muszą wynikać z celu obliczeń

Badanie może obejmować etapy od pozyskania surowców do bramy zakładu albo pełny cykl życia, łącznie z dystrybucją, użytkowaniem i końcem życia. Nie istnieje jeden poprawny zakres dla każdego produktu.

Zgodnie z ISO 14067 przed zebraniem danych trzeba ustalić cel badania, odbiorcę wyniku, jednostkę funkcjonalną lub deklarowaną oraz objęte etapy cyklu życia. Dopiero na tej podstawie można uzasadnić granice systemu i wyłączenia.

03

Jakie dane są potrzebne do PCF?

Lista danych zależy od produktu i przyjętych granic. Najczęściej łączy informacje z receptur, systemów produkcyjnych, faktur energetycznych, ewidencji odpadów, logistyki oraz dokumentacji technicznej.

  • masa i rodzaj surowców, komponentów oraz opakowań
  • energia, paliwa, media i wielkość produkcji w spójnym okresie
  • straty materiałowe, odpady i zasady ich zagospodarowania
  • odległości, środki transportu i pochodzenie kluczowych materiałów
  • dane o użytkowaniu, trwałości i końcu życia, jeżeli mieszczą się w granicach
  • zasady alokacji, gdy proces wytwarza więcej niż jeden produkt

04

Wynik bez metodyki może wprowadzać w błąd

Sama liczba wyrażona w kg CO₂e nie mówi, czy uwzględniono cały cykl życia, jaką jednostkę przyjęto, z jakiego roku pochodzą dane ani które procesy wyłączono. Dlatego wynik powinien być przekazywany razem z opisem granic, źródeł, jakości danych, założeń i ograniczeń.

Szczególnej ostrożności wymaga porównywanie produktów. Porównanie ma sens wyłącznie wtedy, gdy produkty pełnią tę samą funkcję, a modele wykorzystują spójne jednostki, granice, scenariusze i reguły obliczeń.

05

Co firma zyskuje poza pojedynczą wartością PCF?

Dobrze zbudowany model pokazuje strukturę emisji i procesy o największym znaczeniu. Dzięki temu firma może ustalić, czy większy potencjał redukcji znajduje się w materiale, energii, transporcie, fazie użytkowania czy sposobie zagospodarowania produktu po zakończeniu jego życia.

Model może być także punktem wyjścia do odpowiedzi na pytania klientów, przygotowania EPD, analizy wariantów albo rozwoju jakości danych przekazywanych w łańcuchu wartości.

Opracowanie eksperckie

Treść: Agata Wąsowicz. Materiał ma charakter informacyjny. Ostateczny zakres analizy zawsze zależy od produktu, celu badania i wymagań odbiorcy.